Gdzie gracze się poddają: co 81 tysięcy rozpoczętych wyścigów mówi o ślepych zaułkach Wikipedii

Od 11 lipca gracze rozpoczęli na WikiRacing 81 082 wyścigi. Ukończyli 42 069. Mniej więcej co drugi wyścig kończy się zamkniętą kartą, nowym losowaniem albo kliknięciem „poddaj się”.

Miałem tę liczbę od miesięcy i nigdy dobrze się jej nie przyjrzałem. Ukończony wyścig miło się mierzy: trasa, czas, liczba kliknięć. Porzucony prawie nic po sobie nie zostawia. Od 22 września każdy start zapisuje jednak także parę i język, więc wreszcie da się powiązać porzucenia z konkretnymi hasłami. Tak zrobiłem.

Jedno zastrzeżenie przed liczbami. „Start” to każde uruchomienie, także przypadkowe kliknięcie albo restart po złym pierwszym skoku, więc nie każde porzucenie oznacza sfrustrowanego gracza. To zawyża wszystkie tryby mniej więcej po równo, a różnice między parami są o wiele za duże, żeby były szumem.

Każdy tryb traci innych ludzi

• Kampania: 9118 rozpoczętych, 6718 ukończonych (74%)
• Wyzwania tematyczne: 14 301 rozpoczętych, 9275 ukończonych (65%)
• Wyzwanie dnia: 12 365 rozpoczętych, 6135 ukończonych (50%)
• Wyścigi wieloosobowe: 18 606 rozpoczętych, 8588 ukończonych (46%)
• Solo, ręcznie lub losowo: 26 490 rozpoczętych, 11 265 ukończonych (43%)

Dół tej listy tłumaczy się sam. W trybie solo jest przycisk z kostką, a kostka regularnie losuje dwa hasła, które nie mają sobie nic do powiedzenia. Losowanie od nowa kosztuje mniej niż męczenie się ze złą parą, więc ludzie losują od nowa. Gra wieloosobowa ma własne wyjście: gdy ktoś inny już dobiegł do mety, sporo graczy nie chce walczyć o czwarte miejsce.

Kampania jest na górze, bo jej pary zostały dobrane ręcznie tak, żeby były uczciwe. Właśnie dlatego zaskoczył mnie jej drugi poziom.

Poziom 2 to ściana

Poziom 1 kampanii to Chleb do Pszenicy. Poziom 2 to Starożytny Egipt do Mumii. Na papierze ta sama trudność: wielki temat i coś, co oczywiście do niego należy. W wersji polskiej poziom 1 kończy 91% graczy, którzy go zaczęli. Poziom 2 już tylko 41%: 21 ukończeń na 51 startów. Najgorzej ze wszystkich języków, które da się porównać (w niemieckiej, hiszpańskiej i francuskiej razem z polską średnia spada z 82% do 49%).

I nie chodzi o długość. Kto kończy poziom 2, potrzebuje w medianie czterech kliknięć. Coś na samej pierwszej stronie odstrasza ludzi.

Tym czymś jest brakujący link. Angielskie hasło Ancient Egypt prowadzi wprost do Mummy. Polskie, francuskie, hiszpańskie i niemieckie nie. Starożytny Egipt w polskiej Wikipedii ma 499 linków i żaden nie prowadzi do Mumii. Trafiasz na stronę cywilizacji, która na całym świecie kojarzy się z mumiami najbardziej, szukasz tego słowa wzrokiem, a ono nie jest klikalne. Dziwne uczucie, i wielu graczy właśnie tu odpada.

Ci, którzy dochodzą do mety, pokazują objazd. Po polsku najczęstszy pierwszy klik to Faraon (12 gier), tuż za nim Piramidy w Gizie (11), a dalej Medycyna starożytnego Egiptu. Po niemiecku 81 osób znalazło Mumifizierung im Alten Ägypten, stronę z zaledwie 130 linkami, która za to prowadzi do Mumie. Objazd jest krótki. Po prostu nie leży tam, gdzie oko patrzy najpierw.

Ten poziom napisałem ja. Sprawdzając go, upewniłem się, że oba hasła istnieją w każdym języku. Nigdy nie sprawdziłem, czy pierwsze prowadzi gdziekolwiek w pobliże drugiego. Nauczka, wrócę do niej na końcu.

Jeden most albo żaden

Najwyraźniejszy kontrast dają dwa wyzwania dnia, które wróciły w rotacji w odstępie ośmiu dni.

22 września francuscy gracze dostali Pomme do Mécanique quantique (Jabłko do Mechaniki kwantowej). Brzmi okrutnie. Okazało się jedną z najczęściej kończonych par na stronie: 218 startów, 167 wygranych, 77%. Spośród 174 osób, które kiedykolwiek ją wygrały, 142 zrobiły ten sam pierwszy klik: Isaac Newton. Historię z jabłkiem zna każdy, hasło o jabłku o niej wspomina (przy okazji pierwszego logo Apple, kto by pomyślał), a hasło o Newtonie linkuje prosto do mechaniki kwantowej. Jeden oczywisty most i prawie wszyscy po nim przechodzą.

30 września niemieccy gracze dostali Wein do Quantenmechanik (Wino do Mechaniki kwantowej). Ten sam cel, podobnie brzmiący start. 58 startów, 17 ukończeń: 29%, najgorszy wynik spośród wszystkich par rozpoczętych co najmniej 40 razy. Zwycięzcy rozeszli się po dwunastu różnych pierwszych kliknięciach: Ethanol, Temperatur, Österreich, Destillation, a nawet Deutsche Nationalbibliothek. Przez cały czas istniała trasa na dwa kliknięcia: Wein, Temperatur, Quantenmechanik. Znalazły ją trzy osoby.

Trudność pary to więc nie tyle odległość między tematami, ile to, czy istnieje jeden oczywisty most. Jeśli tak, ludzie przechodzą. Jeśli nie, błądzą i połowa wraca do domu.

Strony, z których wszyscy od razu uciekają

Porzucone wyścigi nie są zapisywane z trasą, więc tu mam tylko zwycięzców. Nawet wśród nich 10 194 z 42 069 ukończonych wyścigów (24%) zawiera co najmniej jeden natychmiastowy powrót do hasła, z którego gracz właśnie wyszedł. Dla każdego hasła odwiedzonego co najmniej 60 razy policzyłem, jak często następnym ruchem był odwrót.

Na szczycie, w hiszpańskiej Wikipedii: Shōnen, 16 odwrotów na 61 wizyt. Prawie wszystkie pochodzą z wyzwania mangowego, od graczy zmierzających do Bleach, Hunter × Hunter albo Shingeki no Kyojin. Wygląda na idealną trampolinę. To krótka strona, 4,5 KB i 31 linków, a jedyne znane serie, jakie wymienia, to Dragon Ball, Naruto i One Piece.

Na drugim miejscu, we francuskiej Wikipedii: France métropolitaine, 15 odwrotów na 63 wizyty. Pułapka o bardzo konkretnym kształcie. To jeden z pierwszych linków w infoboksie hasła France, więc kto startuje z Francji, klika go odruchowo. I trafia na stronę z 72 linkami, wobec 2846 na samej France.

U nas też są takie miejsca: Donald Trump odsyła z powrotem 13% odwiedzających, Rzym i Muzyka pop po 12%. Sam rozmiar nie wyjaśnia wszystkiego. New York City ma 2720 linków, a i tak cofa 11% gości. Wielka strona ma drzwi dokądkolwiek, ale trzeba znaleźć właściwe, a na telefonie oznacza to przewijanie obok wielu drzwi, które wyglądają sensownie.

Jak rozpoznać ślepy zaułek w trzy sekundy

Większość tego, co bym poradził, wynika wprost z tych przykładów.

Spójrz na pasek przewijania, zanim cokolwiek przeczytasz. Malutki suwak to duża strona. Strona, która mieści się na dwóch ekranach, ma bardzo mało wyjść. To nie powód, żeby nigdy takiej nie otwierać, ale niech to będzie twój wybór, a nie miejsce, w którym lądujesz przypadkiem.

Uważaj na węższe wersje strony, na której już jesteś. France métropolitaine, strona „Historia…”, hasło-lista: wyglądają na krok do przodu, a często są krokiem w bok, do mniejszego pokoju. Ogólne hasło, z którego przychodzisz, prawie zawsze ma więcej linków niż jego podstrona.

Daj każdej nowej stronie jeden ekran. Jeśli nic na nim nie wskazuje w stronę świata twojego celu (kraju, dziedziny, epoki), wróć. Kosztuje to jedno kliknięcie. Zostanie kosztuje kolejne pięć, a sądząc z liczb powyżej, właśnie wtedy wiele osób rezygnuje.

A jeśli strona startowa nie zawiera słowa, którego się spodziewałeś, nie szukaj go na siłę. Zrób jak zwycięzcy poziomu z Egiptem: weź najbliższą osobę albo instytucję (faraona, uczonego, władcę) i pozwól jej stronie wykonać robotę.

Czego nauczyli mnie ci, którzy odpuścili

Nikt nie wysyła zgłoszenia „poziom 2 mnie wkurzył”. Zamyka kartę. Dlatego porzucenie to najszczersza informacja zwrotna, jaką dostaje taka gra, i zarazem najcichsza.

Od teraz, sprawdzając nowy poziom albo parę dnia, nie zadowolę się tym, że oba hasła istnieją. Otworzę pierwsze i zapytam siebie, czy zwykły człowiek widzi wyjście już na pierwszym ekranie. Poziom ze starożytnym Egiptem na razie zostaje bez zmian, bo objazd istnieje i jest krótki. Ale będę pilnował jego wskaźnika ukończeń, bo 41% mówi coś, czego tytuły haseł nigdy nie powiedzą.